ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Խմբագրական. Սահմանադրական Փոփոխութեան Ձեռնարկելէ Առաջ

06 Հուլիս 2020 Հայաստանի Հանրապետութեան Սահմանադրութեան օրուան նշումներուն առիթով, իբրեւ հրատապութիւն ներկայանցող հարց, առաջին հերթին լուսարձակ կը խլէ սահմանադրական վիճարկելի փոփոխութիւններու գործընթացը, որուն ձեռնարկեցին իշխանութիւնները: Անկախ իրաւագիտական հարթութեան վրայ ծաւալած վէճերէն, հակոտնեայ մեկնաբանութիւններէն, տնօրինումներուն օրինականութիւնը հաստատող թէ մերժող դիրքորոշումներէն, կան սուր հարցականներ, որոնք տակաւին կը մնան անպատասխան:

Սահմանադրական դատարանին վերաբերող փոփոխութիւններու իրաւասութիւնը հանրաքուէո՞վ, թէ՞ խորհրդարանով կարելի է կատարել: Սակայն պահ մը փորձենք շրջանցել այս անորոշութիւնը:

Եթէ ընդունինք, որ խորհրդարանին կը պատկանի Սահմանադրական դատարանին անդամներու պաշտօնավարման ժամկէտներու ճշդումը, նոր անդամներու նշանակման հարցը եւ նախագահի փոփոխութեան իրաւունքը, ապա կը ծագի հետեւեալ խնդիրը:

Սահմանադրութիւնը նաեւ ունի իր իրաւափիլիսոփայութիւնը: Իսկ գործող Սահմանադրութիւնը ամբողջ կը նպատակադրէ մեր երկրի ժողովրդավարացումը, բազմակուսակցական խորհրդարանով քննարկումներու իբրեւ արդիւնք օրէնսդրութեան որդեգրումը: Այս բոլորը

առաւելագոյն չափերով կը վերաբերին երկրի իրաւական բարձրագոյն փաստաթուղթին, պետականութեան հիմքին` Սահմանադրութեան: Երբ քաղաքական արտակարգ պայմաններու բերումով ձեւաւորուած է իրողապէս միակուսակցական խորհրդարան` սահմանադրութեան ոգիէն մեկնած, իշխող կուսակցութիւնը պիտի ձեռնարկէ համակողմանի քննարկումներու` սահմանադրական որեւէ փոփոխութիւն ներառելու համար: Այլապէս, խորհրդարանական մեծամասնութիւնը միակուսակցական որոշումով քաղաքական իր առաջադրանքներուն կրնայ համաձայնեցնել երկրի գերագոյն իրաւաթուղթը, որուն ոգիին ու տառին շուրջ ձեւաւորուած է եւ ամրագրուած ամբողջ օրէնսդրութիւնը:

Արագ, քաղաքական հարց լուծող փոփոխութիւնը կրնայ նախադէպ ստեղծել եւ իշխանափոխութեան հետ փոխել նաեւ սահմանադրութիւնը: Սահմանադրութեան փիլիսոփայութեան հիման վրայ ընդունուած ընտրակարգը, հակակշիռ գործողութիւններ իրականացնելու համար ընդդիմութեան յատկացուած չափաբաժինն ու խորհրդարանական յանձնաժողովներուն մէջ ընդդիմութեան ներառման օրէնքով սահմանուած որոշումները կը միտին քարացած չպահել խորհրդարանական մեծամասնութիւնը եւ չյաւերժացնել միակուսակցական դրութիւնը: Հիմա արդէն կը հնչեն Սահմանադրութիւնը փոխելու կոչերը:

Սահմանադրական որեւէ փոփոխութիւն համակողմանի քննարկման ենթարկելու անհրաժեշտութենէն զատ կայ այլ հրամայական եւս, որ ունի քաղաքական իմաստ: Գործող Սահմանադրութեամբ մեր երկիրը դարձաւ խորհրդարանական համակարգ: Խորհրդարանական համակարգով կը ղեկավարուին Եւրոմիութեան անդամներու մեծամասնութիւնը: Գործող Սահմանադրութեան իւրաքանչիւր յօդուած համաձայնեցուած է Վենետիկի յանձնաժողովին կողմէ: Այս իրաւակարգը խորքին մէջ համահունչ է մեր պետութեան արտաքին քաղաքականութեան գերակայ ուղղութեան` Եւրոպայի հետ համարկման ընդհանուր վարքագիծի առումով:

Պատահական չէ նաեւ, որ Պրիւքսէլը գործակցութեան յատուկ ձեւաչափով պայմանագիր ստորագրեց Երեւանի հետ, հակառակ անոր որ Հայաստանի Հանրապետութիւնը դարձած էր Եւրասիական տնտեսական միութեան անդամ: Այդ առանձնաշնորհումին մէջ դեր ունէր մեր երկիրը խորհրդարանական համակարգի վերածող սահմանադրական իրաւաչափութիւններուն եւրոպական իրաւաարժէքային համակարգի հետ համապատասխանեցումը:

Սահմանադրական իւրաքանչիւր փոփոխութեան նախաձեռնելէ առաջ պէտք է հաշուի առնել թէ՛ ներքին ժողովրդավարութեան ամրակայման, եւ թէ ռազմավարական կարեւորագոյն նշանակութիւն ներկայացնող հանգամանքները: Այս պարագային, միշտ մտաբերելով Սահմանադրութեան 167-րդ յօդուածի երկրորդ կէտը. «Արդարադատութիւն իրականացնելիս Սահմանադրական դատարանն անկախ է եւ ենթարկւում է միայն Սահմանադրութեանը»:

aztagdaily.com

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company