ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Դիւանագիտութեան ամլացումը

21 Հունվար 2022

«Երբ պաշտօնատար մը կը տեղեկացնէ, թէ խօսակցութիւնները օգտակար եղած են, կարելի է վստահութեամբ եզրակացնել, թէ ոչինչ իրագործուած է»:

Ճոն Քենէթ Կալպրէյթ (1908 –2006), ամերիկացի դիւանագէտ եւ քաղաքագէտ

44-օրեայ պատերազմի դժնդակ «Յաղթելու ենք»-էն ծնած՝ ողբերգական պարտութեան «նաք աութ»-ին հետեւանքով, դեռ շշմած ու ընկրկած ենք, մենք մեզ չենք վերագտած: Նահատակուած հերոսներ, յանձնուած տարածքներ, քանդուած սրբատեղիներ, անթաղ մեռելներ, հայկական հողեր ազերիական նկատել եւ… շարքը երկար է: Եւ ահա, աշխարհագրական-ռազմագիտական ոլորտէն հեռու, դիւանագիտական բնագաւառին մէջ մեկնարկը տրուսծ է դաժան ու պարտուողական այլ «Յաղթելու ենք»-ի մը՝ Հայաստան-Թուրքիա յարաբերութիւններու կարգաւորման գործընթացին:

Սպասելի էր որ նման կացութեան դէմ յանդիման գայինք, նկատի ունենալով յետ-պատերազմեան դէպքերն ու իրադարձութիւնները: Պարտուած կողմը՝ Հայաստան, ինքն է այս բանակցութեան գործընթացը մեկնարկողը, անշուշտ բազմակողմանի ճնշումներու տակ:

Հետաքրքրականը այն է, թէ Հայաստան որեւէ նախապայման չէր դրած: Միւս կողմը՝ Անգարա, նոյնպէս հրապարակ կու գայ նախապայմաններ չդնելու խոստումով, մանաւանդ, որ պարտուած կողմին համար սահմանները արդէն իսկ տը ֆաքթօ բացուած կ’երեւակայուին: Այլ հարց, թէ բանակցութեանց օրէն առաջ եւ ետք, Պաքու եւ Անգարա բազմաթիւ զուգերգներով հանդէս եկան, յիշեցնելով իրենց նախապայմաններու ամբողջ երկար ցանկը:

Այս տրամադրութիւններով էր որ երկու կողմերը Յունուար 14-ին կատարեցին իրենց անդրանիկ հանդիպումը՝ պոլսահայ մամուլի կարկառուն դէմքին՝ Հրանդ Տինքի սպանութեան 15-ամեակի սեմին: Զարմանալի եւ տարօրինակ զուգադիպութիւն: Կասկած չկայ, թէ Թուրքիոյ ներկայացուցիչը՝ Սերտար Քըլըճ, քաջատեղեակ է սպանութեան դէպքին, չէ մոռցած զայն, ծանօթ է բոլոր ծալքերուն: Մինչդեռ հայրենի ներկայացուցիչ Ռուբէն Ռուբինեանի համար, Տինքի սպանութիւնը հաւանաբար երկրորդական նշանակութիւն ունի. իրեն համար կարեւորութիւնը հաւանաբար կը սկսի ու կը վերջանայ անով, որ Տինքի անուան հիմնադրամէն օգտուած է…:

Ծանօթ, սակայն առաւելաբար անորոշ պայմաններու մէջ իրականացաւ առաջին հանդիպումը, նոյն տրամաբանութեամբ ալ պիտի շարունակուին բանակցութիւնները: Դիւանագիտական աշխարհին անծանօթ, դեղնակտուց ու նորելուկ Ռուբինեան կը տեսակցի Թուրքիոյ դիւանագիտութեան անձնակազմի փորձառու մասնագէտի մը հետ, որ Ուաշինկթընի մէջ տարիներ առաջ դեսպանի պաշտօն վարած է եւ շարունակ պայքարած՝ հայոց պահանջատիրութեան դէմ, ուրանալով Ցեղասպանութիւնը:

Քըլըճի դէմքին վրայ դրոշմուած էր քմծիծաղային ժպիտ մը, երբ իր դիմաց նստած երիտասարդ հայրենի դիւանագէտը յայտնեց, թէ «(հանդիպումը) հիմնականին մէջ ճանաչողական բնոյթ ունէր», թէ՝ «հիմնականին մէջ միտքեր փոխանակած ենք այն մասին, թէ ինչպէս կը տեսնենք գործընթացը` թէ՛ թեքնիք, եւ թէ՛ բովանդակային առումով: Փորձ կը կատարուի երկուստեք քննարկել ոչ սուր անկիւններ յառաջացնող հարցերը, այլ` դրական հարցերը»:

Ուրեմն, պարզապէս ծանօթացման հանդիպում մը (acquaintance meeting) տեղի ունեցած է: Հանդիպում մը, որ կը յիշեցնէ Կալպրէյթի վերոյիշեալ խօսքը, թէ՝ կարելի է հանգիստ կերպով եզրակացնել, որ… ոչինչ կատարուած է:

Եթէ իմաստութիւն ըսուածին ապաւինինք, կրնանք վստահ ըլլալ, որ առանց նախապայմանի տեղի ունեցած այս «շինիչ երկխօսութիւնը» արդէն ցոյց կու տայ, թէ ո՛ւր հասած ենք, ուր կ’երթանք:
Արդէն իսկ նմանօրինակ մօտեցում կամ եզրոյթ կը պարզէ իրականութիւնը, թէ պարտուած կողմն է, որ ընդունած է յաղթական կողմին առանց պայմանի… նախապայմանը: Ալ ի՜նչ խօսք՝ կառուցողականի մասին: 44-օրեայ պատերազմէն առաջ ալ, Ռուբինեանի «վարպետը»՝ վարչապետ Փաշինեան, աւետած էր, թէ Ատրպէյճան «կառուցողական է»…

Յստակ է: Դիւանագիտական ա՛յս ճակատամարտն ալ կորսնցուցած ենք: Կարիք չկայ սպասելու, թէ Ռուբինեան յառաջիկայ հանդիպումներուն ինչպիսի՜ (այդպէս կարծած) սուր անկիւններ պիտի բթացնէ եւ յետոյ պիտի գայ զեկուցում տալու:

Ժամանակն է համահայկական, մասնաւորաբար համասփիւռքեան դիմադրութեան: Կարելի բան չկայ, եւ այս իմաստով՝ «խենթեր կրնան հնարներ գտնել»: Այս ոճով է որ պէտք է ԳՈՐԾՆԱՊԷՍ ճամբայ հանել «ՍՓԻՒՌՔԻ ՏԱՐԻ»-ն:

ՀԱՅՐԵՆԻՔ – Պոսթըն
Խմբագրական

hairenikweekly.com

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company