ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Խմբագրական. Սումկայիթ- Պուտափեշտ-Թալիշ-Շուշի. Համալրե՛լ Ազրպէյճանի Ռազմական Յանցագործութիւններու Թղթածրարը

26 Փետրվար 2022

Սումկայիթէն Կիրովապատ, անցնելով Պաքուի ջարդեր ու տակաւին Պուտափեշտի կացինահարում, թալիշցի տարեցներու սպանութիւն եւ անդամահատում, մինչեւ Հերհերի դպրոցականներու ռմբակոծում եւ արցախահայութեան դէմ ֆոսֆորային զէնքի օգտագործում` Ազրպէյճան համալրած է պատերազմական ոճրագործութիւններու թղթածրարը:

Միջազգային ատեաններուն բազմաթիւ դիմումներ կատարուած են` դատապարտելու համար Ազրպէյճանի կիրարկած ցեղային զտումի բազմաբնոյթ գործողութիւնները: Անհամարժէք արձագանգները տեղի տուած են, որ շարունակուին ռազմական յանցագործութիւններու շղթայական գործողութիւնները:

Սումկայիթը ցեղային զտումի ամէնէն վառ փաստն էր, որուն հետ չուզեց հաշուի նստիլ միջազգային ընտանիքը: Ցեղային զտում` նախ Ազրպէյճանի մէջ, եւ որ շուտով անցում պիտի կատարէր դէպի Արցախ աշխարհ, այնտեղ եւս ժողովրդագրական պատկերի կտրուկ փոփոխութիւն իրականացնելու համար:

Ցեղային զտումի ազրպէյճանական քաղաքականութեան ճիշդ ընկալումը շատ էական է` արցախեան հակամարտութեան բուն էութիւնը ներկայացնելու համար: Սումկայիթեան եղեռնագործութիւնը այդ քաղաքականութեան կարեւորագոյն մեկնարկն էր, ազգային ինքնութեան փաստի հիման վրայ սպաննելու, զանգուածային տեղահանութիւն պարտադրելու պետական հրահանգաւորման առումով:

Ասկէ կը մեկնի նաեւ ինքնապաշտպանուելու մարդկային եւ ազգային բնական իրաւունքի կիրարկումի անյետաձգելիութիւնը: Պաշտպանուիլ մարդկօրէն եւ ազգայնօրէն չսպաննուելու, չկոտորուելու եւ հայրենի բնօրրան պահպանելու ինքնամղումով:

Ինքնապաշտպանութիւն` ցեղային զտումի չենթարկուելու անմիջական վտանգին դիմաց: Եւ ապա ինքզինք պարտադրելէ ետք` ինքնորոշուելու: Անկախանալու Խորհրդային Միութենէն եւ մերժելու Ազրպէյճանի կազմին ներառուած մնալու որոշումը: Այդ մերժումը ո՛չ անջատողականութիւն էր, ո՛չ ալ տարածքային ամբողջականութենէ դուրս գալու քայլ, այլ ցեղասպանական վտանգը հեռացնելու եւ ժողովուրդի անվտանգութիւնը երաշխաւորելու հրամայական:

Սումկայիթը ցեղային զտումի պետական գործողութիւն հանրահռչակելու աշխատանքը պէտք է նոր թափ հաւաքէ աշխարհատարած մակարդակով: Արցախի եւ Ազրպէյճանի անհամատեղելիութեան տեսութիւնը հիմնուած է նոր ցեղային զտումի վտանգի հեռացման սկզբունքին վրայ: Սումկայիթէն մինչեւ արցախեան առաջին, քառօրեայ եւ 44-օրեայ պատերազմներ ցեղային զտումի միեւնոյն ռազմաքաղաքական վարքագիծն էր, որ կիրարկուեցաւ Պաքուի, աւելի ճիշդը` թուրքեւազրպէյճանական միացեալ համակարգին կողմէ:

Ցեղային զտումին ընկերացաւ մշակութային զտումը Նախիջեւանէն մինչեւ Շուշի` ջնջելու համար ամէն հայկական հետք, ամէն քաղաքակրթական արժէք: Միաժամանակ կը զտուէր նաեւ պատմութիւնը, եւ աղուանականը կը համալրէր եկեղեցիներու, խաչքարերու թէ պատմամշակութային կոթողներու պատկանելիութեան յերիւրանքները:

Բազմաբնոյթ պատերազմի (հիփրիթային) այս ուղղութիւններուն հիմքը ցեղային զտումի քաղաքականութիւնն է: Սումկայիթը անոր վառ ապացոյցն է` ջարդերով եւ կոտորածներով յատկանշուած:

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Սումկայիթը, ցեղային զտումի պետական քաղաքականութիւնն ու Ազրպէյճանի կիրարկած ռազմական յանցագործութիւններու հարուստ թղթածրարի կէտերը լուսաբանող հաղորդագրութիւն յղած է լիբանանեան լրատուադաշտին: Կրօնական ուղղուածութեան վրայ շեշտը չի դրուիր` ո՛չ միայն աշխարհագրական միջավայրն ու ժողովրդագրական պատկերը նկատի ունենալով, այլ նաեւ հակամարտութեան ազգային-ցեղային բնոյթը պարզաբանելով:

Ճանաչողական աշխատանքին հետզհետէ պէտք է հաղորդել իրաւաքաղաքական առանցք: Ազրպէյճանի ռազմական յանցագործութիւնները, սկսեալ Սումկայիթէն միջազգային իրաւաչափութիւններու աղաղակող խախտումներով, պատերազմական ոճրագործութիւն նկատուելու բոլոր տուեալներով պէտք է յղուի միջազգային արդարադատութեան այն բոլոր ատեանները, որոնց պարտականութիւնն է քննել, եզրայանգում կատարել եւ քրէականացնել պատասխանատուները:

Քաղաքական աշխարհին մէջ բացառապէս իրաւական հասկացողութիւն գրեթէ գոյութիւն չունի. կայ իրաւաքաղաքական իրականութիւն: Այս կ՛ենթադրէ, որ երբ պահը հասնի Ազրպէյճանին վրայ ճնշում բանեցնելու, դարակներէն դուրս կու գան այդ թղթածրարները եւ կը սկսին ցեղային զտումի գործողութիւններու ճանաչումի եւ դատապարտումի քայլերը. խորհրդարաններու եւ ինչու չէ նաեւ արդարադատութիւններու մակարդակներով:

aztagdaily.com

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company