ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Խմբագրական. Հայ Առաքելական Եկեղեցին, իր առաքելութեան բարձրունքում

30 Ապրիլ 2024

Փաստ է, որ Հայ Առաքելական Եկեղեցու 17 դարեայ երթն անբաժանելի է հայ ժողովրդի մաքառումների միջով անցած հարուստ պատմութիւնից: Իր 1700-ամեայ պատմութեան ընթացքում Եկեղեցու գերակայ առաքելութիւնը, յատկապէս՝ պետականութեան աւելի քան 6 դարեայ բացակայութեան պայմաններում եղել է մեր ժողովրդի հայկական ինքնութեան եւ նկարագրի պահպանումը:

Հէնց այդ պատճառով էլ Հայ Առաքելական Եկեղեցու գործունէութիւնը չի պարփակւել միայն կրօնական եւ դաւանաբանական գործառոյթներով, այլ, նաեւ, հայոց քաղաքական եւ հանրային կեանքում ունեցել է վճռորոշ դերակատարութիւն: Այս հանգամանքից ելնելով էլ մեր Եկեղեցին յաճախ իրեն դրսեւորել է, որպէս քաղաքական կառոյց եւ եղել է ժամանակի քաղաքական գործընթացների մշտական մասնակիցը:

Դարերի ընթացքում, Հայ Առաքելական Եկեղեցու քաղաքական աշխարհայեացքը եղել է շատ յստակ, որը ժամանակին լակոնիկ բանաձեւել է Գարեգին Ա Ամենայն Հայոց կաթողիկոսը. «Ազգային միասնութիւն, ազգապահպանութիւն, ազգային մտածողութեան ձեւաւորում, հայրենիքի հզօրութիւն, Հայ Դատի պայքար եւ այլն, դարերի փորձով հիմնաւորւած եւ արմատաւորւած են հայ եկեղեցում»:

Եւ հէնց այս աշխարհայեացքից ելնելով էլ, մեր Եկեղեցին համազգային շահի խոր գիտակցմամբ մշտապէս եղել է ազգային-ազատագրական շարժումների գործօն մասնակիցն ու օրհասական պահերին՝ ճակատամարտերի առաջին գծում:

Յիշենք միայն Սահակ Պարթեւի ջանքերը Հայոց Պետականութեան պահպանման գործում, Ղեւոնդ Երէցին՝ Աւարայրի ճակատամարտում, Յովհան Օձնեցուն՝ Հայոց Պետականութեան կերտման գործում, Յակոբ Ջուղայեցի կաթողիկոսին՝ Հայաստանի ազատագրման նպատակով, Անգեղակոթի գաղտնի ժողովի կազմակերպման գործում, Եսայի Հասան-Ջալալեան կաթողիկոսին՝ Արցախի ազատագրման եւ հայկական անկախ իշխանութեան ստեղծման գործում, Խրիմեան Հայրիկին՝ իր «Երկաթէ շերեփի» անժամանցելի տեսութիւնով, Գէորգ 5-րդ Սուրէնեանց կաթողիկոսին՝ իր հերոսական կեցւածքով, 1918 թւականի Մայիսեան հերոսամարտերի ընթացքում, եւ վերջապէս հայ հոգեւորականների գործօն մասնակցութիւնը՝ Արցախեան ազատամարտում եւ հայրենիքի պաշտպանութեան գործում:

Այլ կերպ չի կարող լինել նաեւ այսօր, երբ Հայոց Պետականութիւնը կանգնած է լինել-չլինելու լրջագոյն մարտահրաւէրի առջեւ: Հայ Առաքելական Եկեղեցին շատ լաւ պատկերացնելով վերահաս աղէտը, եւ հաւատարիմ իր պատմական առաքելութեանը կրկին պայքարի առաջին գծում է:

Օրհասական այս պայքարում անկիւնաքարային դեր է վերապահւած մեր Եկեղեցուն, որի առանցքի շուրջ են համախմբւել ՀՀ գործող իշխանութիւնների հայրենադաւ ու հակազգային քաղաքականութիւնը վիժեցնել ցանկացող հայորդիները:

Եւ պատահական չէ, որ Հայ Առաքելական Եկեղեցին յայտնւել է ուղղորդւած եւ նպատակային հալածանքների թիրախում այնպէս, ինչպէս օսմանական, ցարական եւ խորհրդային ժամանակներում, այս անգամ, սակայն, Հայոց Անկախ Հայրենիքում, այսպէս կոչւած հայրենի իշխանութեան կողմից, որը Եկեղեցու դէմ պայքարը սկսել է դեռեւս 2018 թւականին, իշխանութիւնը զաւթելուց անմիջապէս յետոյ, յստակ գիտակցելով, որ Հայոց Եկեղեցին այն բացառիկ կառոյցն է, որը կարող է ի դերեւ հանել այն բոլոր ծրագրերը, որոնց կեանքի կոչման համար էլ պատւիրւած են իրենք:

Հայ Առաքելական Եկեղեցու քայքայումը, նրա վարկաբեկումը, դերի եւ նշանակութեան ամբողջական չէզոքացումն այսօր ՀՀ գործող իշխանութիւնների օրակարգային նպատակներից մէկն է, որի իրականացմանն են լծւած իրենց ձեռքի տակ եղած ողջ հնարաւորութիւններով ու գործիքակազմով:

Կը յաջողւի՞ դա նրանց, թէ՞ ոչ հարցի պատասխանը մէկն է եւ միանշանակ. Ո՛չ: Իշխանութիւնն իր հաշւարկներում հաշւի չի առել մի կարեւոր հանգամանք. 17 դարւայ ընթացքում, քրիստոնէութիւնը հայ ժողովրդի համար դադարել է լինել ուղղակի կրօն՝ վերածւելով աշխարհընկալման եւ հոգեմտաւոր արժեհամակարգի, որի կրողն ու մարմնաւորողը Հայ Առաքելական Եկեղեցին է:

Հայ Առաքելական Եկեղեցին զգալի մասնակցութիւն ունի հայ հասարակութեան գրեթէ բոլոր անդամների կեանքում, թէ՛ Հայաստանում, թէ՛ Սփիւռքում: Անհերքելի փաստ է, որ անգամ իրենց անհաւատ համարող շատ հայեր մշակութաբանական իմաստով կրում են քրիստոնէութեան եւ Հայ Առաքելական Եկեղեցու ազդեցութիւնը։

Չնայած այն հանգամանքին, որ 2018 թւականից ի վեր Հայաստանում միտումնաւոր կերպով տարէցտարի աւելանում են կրօնական աղանդաւորական կազմակերպութիւնները եւ ուղղութիւնները, որոնց տրւել է աշխատելու եւ քարոզելու սանձարձակ ազատութիւն, այդուհանդերձ, Հայ Առաքելական Եկեղեցին հասարակութեան մօտ պահպանել է իր բացառիկ դիրքն ու կարեւորութիւնը եւ անսասան հեղինակութիւնը:

Հայոց Եկեղեցին եղել է/եւ է մեր ազգի ինքութեան եւ գոյութեան հիմնական յենասիւններից մէկը: Հայոց ազգային հաւաքական շահերի մարմնաւորողի ու պաշտպանի իր ստանձնած դերով, Հայ Առաքելական Եկեղեցին հայ ժողովրդի կողմից ընդունւում եւ ընկալւում է ոչ միայն որպէս կրօնական հաստատութիւն, այլեւ՝ ազգային հաստատութիւն:

Հայ Առաքելական Եկեղեցին ու հայ ժողովուրդը նոյնականացւած են: Ոչ ոք եւ ոչինչ չի կարող սեպ մտցնել Եկեղեցու եւ ժողովրդի միջեւ: Ոչ իրենց հոգին 30 արծաթով չարին վաճառած անհայրենիքները, որոնք վերջերս յաճախ են մէջբերումներ անում Սաղմոսից, փորձելով արդարացնել իրենց դաւաճանական չարագործութիւնները, ոչ էլ իրենց ողորմելի գոյութիւնը քարշ տալու նպատակով, սրանց ծառայութեանը լծւած գրչակ-փերեզակները:

Հայ Առաքելական Եկեղեցին շարունակում է մնալ իր առաքելութեան բարձրունքում: Եկեղեցու սպասաւորները, Սրբազան Հայրերն այսօր Տաւուշում են, ժողովրդի կողքին, քաջ գիտակցելով, որ տեղի ունեցողը սովորական գործընթաց չէ: Նժարին է դրւած Հայոց Պետականութեան լինելութեան հարցը, որը չի կարող այլընտրանք ունենալ:

Գոյաբանական այս պայքարում, մեր Եկեղեցին չէր կարող այլ կերպ վարւել: Զարմանալի կը լինէր, եթէ Եկեղեցին լռէր, մնալ չէզոք դիրքում, չմիանար եւ չառաջնորդէր հայրենի հողի համար պայքարող հայորդիներին:

Սա Հայ Առաքելական Եկեղեցուն բաժին հասած խաչն է, որ պատւով կրել է 17 դար շարունակ, կրում է նաեւ այսօր, եւ կրելու է յաւիտեան: Մեզ մնում է միայն կանգնել Հայ Առաքելական Եկեղեցու կողքին, վահան դառնալ ու պաշտպանել նրան նեռի չարապետութեան սպասաւորների նենգ հարւածներից, եւ հաւատալ յաղթանակին ու վաղւայ օրւան: Յաղթանակ, որը կռելու ենք հոգով, վաղւայ օր, որը կառուցելու ենք ազգային-հոգեւոր արժէքների վրայ հիմնւած:

«Ալիք»

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company