ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Նախագահ Փեզեշքիանը եւ պետականամէտութեան օրինաչափութիւնը…

11 Հուլիս 2024

1. Իրանի նախագահական ընտրութիւններում աւելի քան 30 միլիոն քւէարկողի նժարը թեքւեց յօգուտ Փեզեշքիանի, ով իր անմիջական մրցակից Սաիդ Ջալիլիից շուրջ 3 միլիոն առաւել քւէ ստացաւ (յարաբերակցութիւնը մօտաւոր թւերով՝ 16/13 միլիոն, յօգուտ Փեզեշքիանի)։

2. Իրանի նորընտիր 9-րդ նախագահի ընտրութեամբ, ահա, կազմւելու է նոր՝ 14-րդ կառավարութիւնը, այսպէս ասած՝ բարեփոխական հոսանքի թեքումներ ունեցող պրն. Փեզեշքիանի գլխաւորութեամբ։ Ընդհանրապէս Իրանի 45-ամեայ Իսլ. համակարգի պատմութեան ընթացքում ընտրւած որեւիցէ նախագահ քաղաքական առումով չի առաջադրւել որեւէ կուսակցութեան կողմից, ինչն շատ ուրիշ երկրների պարագայում ընկալելի է որպէս օրինաչափութիւն։ Իրանի քաղաքական դաշտի ներկապնակում, սակայն, մշտապէս կուսակցական դրւածքի աւանդոյթը ոչ միայն կայացած, այլ նոյնիսկ ընդունելի չի համարւել հասարակայնութեան լայն խաւերի կողմից, որն նաեւ ունի իր պատմական հիմնաւորումները։ Այդուհանդերձ, Փեզեշքիանը ընկալւում է որպէս բարեփոխական հոսանքի ներկայացուցիչ, դեռ այն ժամանակւանից, երբ Խաթամիի կառավարութիւնում աշխատել է որպէս առողջապահութեան նախարար։

3. Պարզ է՝ այս ընտրութիւններում եւս, նա տւեալ հոսանքին յատուկ ա՜յն բառապաշարով ու կարգախօսքերով է հանդէս եկել, որոնք մշտապէս բարձրաձայնել է նոյնպէս Իսլ. մեջլիսում իր 5 նստաշրջան անընդմէջ պատգամաւորութեան ընթացքում։ Դէ, հիմա պէտք է սպասել ու տեսնել, թէ ժամանակին ընդդիմադիր Փեզեշքիանն որպէս օրէնսդիրի անդամ, այժմ որպէս գործադիրի գլխաւոր պատասխանատու, ինչքանով է յաջողելու իր պատկանած հոսանքի կարգախօսքերը կենսագործել…։

4. Իրանում կրօնապետական համակարգի իւրայատկութիւնը այնպիսի նրբերանգներով է օժտւած, որոնց անտեսումը չի ներւելու, առանց բացառութեան, որեւէ պահպանողական կամ բարեփոխական, աջ-ձախ թէ կենտրոն հոսանքի գործչի։ Եւ իրաւամբ՝ ինչպէս անցեալ չորսուկէս տասնամեայ փորձն է ապացուցում՝ համակարգի առանցքային օրինաչափութիւններից դոյզն իսկ շեղումը՝ ներքաղաքական ու սոցիալ-տնտեսական, թէ արտաքին քաղաքական ու անվտանգային ասպարէզներում, չի թոյլատրւելու նոյնիսկ բարձրաստիճան պատասխանատուի։

5. Այս օրինաչափութիւնից էլ զերծ չի կարող լինել պրն. Փեզեշքիանը։ Ուստի իր պոպուլիստական առաջադրանքների կենսագործման երաշխիքը կայանալու է նրանում, որ հետապնդւելիք մարտավարական քայլերը համահունչ լինեն ընդհանուր՝ պետական համակարգի ռազմավարական ու նպատակային առաջադրանքներին ու օրինաչափութիւններին։

6. Այսպէս, ուրեմն, նորընտիր նախագահն ծանրակշիռ պարտաւորութեան տակ է՝ համբերատար ժողովրդական ու հասարակական լայն խաւերի հիմնական պահանջը հանդիսացող սոցեալ-տնտեսական արդարութիւնը զօրեղ հիմքերի վրայ դնելու առումով։ Վերջին տարիների սանձարձակ կոռուպցիան արմատախիլ անելը, ինչպէս ինքն որպէս նախընտրական կարգախօսք մատուցում էր ժողովրդին, երեւի լինելու է իր ներքին ճակատի հիմնական մարտահրաւէրը։ Այս խնդրում նա մեծագոյն ջանքեր պէտք է ի գործ դնի եռեակ ուժերի՝ գործադիր, օրէնսդիր ու դատական ատեանների համադիր քայլերի յաջողութիւնը ապահովելու համար։ Այս մարտահրաւէրը յաղթահարելը, արդիւնաւորելու է ներքին ճակատում միւս վիթխարի բնագաւառներում (կրթական, առողջապահական, գործազրկութեան, երիտասարդութեան հարցերի եւ այլն…) համարժէք օրէնքների բանեցմամբ՝ համապատասխան մարտահրաւէրների նպատակային դիմագրաւմամբ։ Ներքին ճակատում յաջողութիւնների գրաւականը, ըստ պրն. Փեզեշքիանի, մասնագէտ ու բանիմաց ուժերի եւ կադրերի ներգրաւումն է՝ համապատասխան ոլորտներում։

7. Գալով արտաքին ճակատի կամ արտաքին քաղաքականութեան կրկնակի ծանրակշիռ հանգամանքներին, պէտք է ասել, որ նորընտիր նախագահի դերակատարութիւնն անխուսափելիօրէն համադրւում եւ ինչու ոչ՝ ուղղորդւում է գերագոյն առաջնորդի՝ այաթ. Խամենէիի գլխաւորութեամբ։ Այս համատեքստում դարձեալ մարտավարական հիմունքներն ու գործունէութիւնները վերապահւած լինելով նախագահական ինստիտուտին ու տւեալ նախարարութեանը, բայցեւայնպէս՝ յար եւ նման նախորդ տասնամեակների՝ ռազմավարական-նպատակային կողմնորոշումները գտնւում են գերագոյն առաջնորդի («Վելայաթէ ֆաղիհ»)-ի ինստիտուտի տիրոյթում. լինի դա միջուկային թղթածրարը, թէ՛ ԱՄՆ-Իրան յարաբերութիւնների կարգաւորումն ու շրջանային-միջազգային տարատեսակ դիւանագիտական ու քաղաքական առաջնահերթութիւնները։

8. Իրանի Իսլ. Հանրապետութեան գոյատեւման գրաւականները մշտապէս ու աներկբայօրէն կայացել են կրօնապետական համատեքստում իսկ՝ ազգային ու պետական շահերի գիտակցմամբ։ Պետականամէտութիւնն, արդէն աւելի քան 2500-ամեայ աւանդոյթ ու հիմնասիւն է համարւում բարձր քաղաքակրթութեամբ օժտւած իրանական ժողովրդի գիտակցութեան մէջ, որն ասոցացւած է արդէն իր կրօնական հաւատամքի հետ։

Նոյն քաղաքակրթութիւնն էլ, բնականաբար, բացառում է ըստ ամենայնի էթնիկական կամ այս ու այն հոսանքի գերագնահատման հանգամանքը, յատկապէս, երբ Իրանական երկրի մեծագոյն հարստութիւնն ու ռեսուրսն է համարւում բազմամշակութային եւ բազմալեզւային թէեւ տեսակարար, բայց հաւաքական ու ամբողջական պետականութեան եւ հայրենիքի պահպանումն ու հզօրացումը։

Իրանահայն էլ, որպէս հինաւուրց ու անբաժան մասնիկը նոյն հաւաքականութեան, լիայոյս է, որ նորընտիր նախագահն իրեն քւէարկած ու չքւէարկած իրանցու պետական ու համընդհանուր շահերին համահունչ՝ ի զօրու կը լինի նոր յաղթանակներ արձանագրել՝ պաշտօնավարման ծանրակշիռ պատասխանատւութեան ժամանակաշրջանում։

Դերենիկ Մելիքեան

Ալիք

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company