Ակնարկ. Մաքրոնէն Քալլաս, Անցնելով Լաւրովէն
02 Հուլիս 2025
Ֆրանսայի նախագահին, Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարարին եւ Եւրոպական Միութեան արտաքին եւ անվտանգային քաղաքականութեան յանձնակատարին յայտարարութիւններէն ուղերձներ բովանդակող բաժիններու ծաղկաքաղը քաղաքական եզրայանգումներ կրնայ ընդգծել տալ:
Ֆրանսայի նախագահը անվերապահ զօրակցութիւն կը յայտնէր պաշտօնական Երեւանի կիրարկած թէ՛ ներքին եւ թէ՛ արտաքին քաղաքականութեան: Ներքին առումով կ՛ողջունէր ժողովրդավարութիւնը ապակայունացնողներու դէմ կիրարկուած ճնշումները, իսկ արտաքին` կը ջատագովէր վարչապետին «խրոխտ» քայլերը խաղաղութիւն հաստատելու ուղղութեամբ: Հակառուսականութիւնը ակներեւ էր այս բոլորին մէջ:
Կեդրոնանանք սակայն ներքին քաղաքականութեան նկատմամբ հասցէագրուած բաժիններուն վրայ: Այսպէս. Ռուսիոյ դաշնութեան արտաքին գործոց նախարարը մտահոգիչ գտած է եկեղեցւոյ նկատմամբ իշխանութիւններուն ձեռնարկած գործողութիւնները: Ան նաեւ նշած է, որ Մոսկուան շահագրգռուած է, որ այս հակամարտութիւնը, այս իրավիճակը հնարաւորինս շուտ կարգաւորուի` Սահմանադրութեան, հաւատացեալներու իրաւունքներու եւ մարդու այլ իրաւունքներու լիակատար յարգանքի հիման վրայ:
Սահմանադրութեան ակնարկելը կ՛ենթադրէ, որ եկեղեցին եւ պետութիւնը անջատ են եւ թէ պետութիւնը նման կերպով իրաւունք չունի միջամտելու եկեղեցւոյ խնդիրներուն: Հաւատացեալներու եւ մարդու իրաւունքներու լիակատար յարգումը այս պարունակին մէջ կրնայ ընկալուիլ այնպէս, որ նման եկեղեցւոյ վերաբերող խնդիրները կրնան արծարծուիլ իր հետեւորդներուն կողմէ. այստեղ որոշ չափով երկիմաստ բովանդակութիւն կայ: Իսկ մարդու իրաւունքները այս պայմաններուն մէջ ազատ կարծիքի, կամ լրատուամիջոցներու տեսախցիկներուն առջեւ ազատօրէն արտայայտուելու կրնայ վերաբերիլ: Կը կապուի օրինակ Միքայէլ սրբազանի կամ Սամուէլ Կարապետեանի հրապարակային յայտարարութիւններուն: Ի դէպ, Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարարութեան մամլոյ բանբերը նման յայտարարութիւն կատարած էր Սամուէլ Կարապետեանի ձերբակալման օրերուն:
Հիմա` Եւրոպական Միութեան յանձնակատարին ներքին քաղաքականութեան վերաբերող յայտարարութիւնը, որ համահունչ կը թուի ըլլալ Ֆրանսայի նախագահին կատարածին: Քալլաս կը յայտնէր, որ Հայաստանի յանձնառութիւնը ժողովրդավարութեան սկզբունքներուն կենսական նշանակութիւն ունի: Աւելի յստակացուցած էր իր միտքերը` ըսելով, որ այս արժէքները պէտք է պաշտպանուին յատկապէս համախառն (հիպրիտային) սպառնալիքներու, ապատեղեկատուութեան եւ երկրի ներքին գործերուն միջամտելու պայմաններուն մէջ: Եւրոպական Միութիւնը կը կանգնի Հայաստանի կողքին` ներդրում ունենալու եւ աջակցելու երկրի դիմադրողականութեան բարձրացման ընդհանուր արժէքներու ապահովման հարցին մէջ:
Այսքան պարզ: Որդեգրուած բառապաշարը համահունչ է իշխանութիւններուն հրապարակումներուն: Համախառն սպառնալիք, տեղեկատուական պատերազմ: Աւելի կը յստականայ թիրախը, երբ կը խօսուի արտաքին միջամտութեան մասին: Իրմէ առաջ Լաւրովին կը պատասխանէր իր հայ պաշտօնակիցը` ըսելով, որ Մոսկուան պէտք չէ միջամտէ Հայաստանի ներքին խնդիրներուն: Հիմա նոյնը կ՛ըսէ այս ձեւով Քալլասը: Ժողովրդավարական արժէքներու յանձնառու ըլլալուն համար եւրոպական աջակցութիւն ստանալն ալ նոյնքան համահունչ է Ֆրանսայի նախագահին յայտարարութիւններուն:
Այս բոլորը նախադրեալներ են, որ առնուազն յայտարարողական, գուցէ նաեւ հետզհետէ քաղաքական բախման կէտի կը վերածուի Հայաստանը` իբրեւ արտատարածքային (փրոքսի կէտ), այս պարագային Եւրոպայի եւ Ռուսիոյ միջեւ: Այս պայմաններուն մէջ ալ իշխանութիւններուն առած ամէն մէկ հերթական քայլ պիտի ողջունուի Եւրոպական Միութեան կամ անոր բաղկացուցիչ որոշ պետութիւններու կողմէ եւ իբրեւ մտահոգութիւն նկատողութեան պիտի յանձնուի Մոսկուայի կողմէ: Առ այժմ այս փոխհակազդեցութիւններու մակարդակին վրայ:
«Ա.»
«Ազդակ»
