ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Միջին Արեւելքի Հայկական Գաղութներու Գոյատեւումը` Ռազմավարական Նոր Հրամայական

17 Սեպտեմբեր 2025

Սուրիոյ, Լիբանանի, Իրաքի եւ ընդհանրապէս տարածաշրջանի հայկական համայնքները, որոնք Ցեղասպանութենէն ետք դարձած էին վերապրումի կենսունակ կեդրոններ, այսօր կը գտնուին գոյութենական ճակատագրական վտանգի տակ: Պետական կառոյցներու փլուզումը, ժողովրդագրական նահանջը եւ Թուրքիոյ ընդարձակուող ազդեցութիւնը ստեղծած են անկայուն միջավայր մը, ուր հայկական ներկայութիւնը կը դառնայ աւելի խոցելի: Հալէպի վրայ Թուրքիոյ անուղղակի վերահսկողութիւնը փոխած է շրջանի քաղաքական եւ անվտանգութեան հաւասարակշռութիւնը, մինչ Լիբանանի տնտեսական փլուզումը արագացուցած է արտագաղթը: Հարցը այլեւս ահազանգ հնչեցնելը չէ, այլ` նոր ռազմավարութեան ձեւաւորումը:

Ռազմավարական Նոր Դիրքաւորումի Անհրաժեշտութիւնը

Հայկական համայնքներու ապագան կը մնայ սերտօրէն կապուած սփիւռքեան աւանդական կուսակցութիւններուն, յատկապէս Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան (ՀՅԴ) կարողութեան` որդեգրելու նոր քաղաքական եւ կազմակերպչական ուղիներ: ՀՅԴ-ի 35-րդ Ընդհանուր ժողովը արդէն իսկ շեշտեց, որ կուսակցութեան նպատակը պէտք է ըլլայ` «Մրցունակ, նոր որակի ազգային պետութեան կառուցումը եւ հայկական ինքնութեան պահպանումը»: Այս դիրքորոշումը պէտք է բանայ դուռը գաղափարական առճակատումէն դէպի գործնական կայունացում եւ արդիականացում:

Բայց եւ այնպէս, այս վերափոխումը չի կրնար սահմանափակուիլ տեսլականով: Ինչպէ՞ս կրնան Միջին Արեւելքի հայկական համայնքները իրենց պատմական ճկունութիւնը վերածել հաստատութենական կայունութեան` ժամանակակից աշխարհաքաղաքական սպառնալիքներու դիմաց:

Այս ճկունութիւնը կ՛իրականանայ միայն կառոյցներու արդիականացմամբ, նոր դաշինքներու ձեւաւորմամբ եւ այնպիսի նախաձեռնութիւններով, որոնք ուղղակիօրէն կը ծառայեն համայնքներու գոյատեւման:

ՀՅԴ-ի Դերը` Առճակատումէն Դէպի Կայունացում

Պատմականօրէն ՀՅԴ-ն եղած է հայկական ինքնութեան եւ սփիւռքի շահերու պաշտպան: Այսօր, սակայն, ան պէտք է իր ուժեղ ենթակառոյցները` դպրոցներ, երիտասարդական միութիւններ, լրատուամիջոցներ եւ համայնքային կառոյցներ, վերածէ ճկուն կեդրոններու: Այդ կառոյցները կրնան ապահովել իրաւաբանական ու հոգեբանական աջակցութիւն, ճգնաժամային համակարգում եւ միեւնոյն ժամանակ ծառայել որպէս հարթակներ` միջազգային հանրութեան մէջ լուսաբանելու Թուրքիոյ տարածաշրջանային ձգտումները:

Նոր սերունդ մը պէտք է պատրաստուի որպէս սփիւռքեան քաղաքական պաշտպաններ` ունակ կապ հաստատելու միջազգային կազմակերպութիւններու, արեւմտեան կառավարութիւններու եւ հետազօտական կեդրոններու հետ: Այս կը նշանակէ ՀՅԴ-ի համար անցում դասական զուտ գաղափարական (իսկ Հայաստանի մէջ ընդդիմադիր) դիրքաւորումէն դէպի դաշինքներու վերադասաւորում: Դաշինքներու ստեղծումը ոչ միայն Հայաստանի ներսի քաղաքականութեան, այլ նաեւ Միջին Արեւելքի բազմազգ փոքրամասնութիւններու հետ (ասորիներ, քիւրտեր, մարոնիներ) կրնայ ապահովել ընդհանուր պաշտպանական ուժ:

Քաղաքական Նորարարութիւն եւ Համագործակցութիւն

ՀՅԴ-ի համար անհրաժեշտ է փոխել մօտեցումը` բախումէ դէպի համագործակցութիւն: Միջազգային հասարակական կազմակերպութիւններու եւ ՄԱԿ-ի գործակալութիւններուն հետ գործակցութիւնը պէտք է ըլլայ ոչ թէ կուսակցական դիրքորոշումով, այլ` որպէս տարածաշրջանի վտանգուած համայնքներու ներկայացուցիչ: Այս նոր ռազմավարութիւնը պէտք է փոխէ ՀՅԴ-ի դերը` դարձնելով զայն քաղաքացիական հասարակութեան ուժ, ոչ թէ` միայն կուսակցական կազմակերպութիւն:

Այս տեսլականին հիման վրայ կարելի է ստեղծել սփիւռքի պաշտպանութեան միասնական հարթակ` յստակ գործելաոճով արտակարգ արձագանգում, մշակութային պահպանում եւ կրթութեան շարունակականութիւն: Ներդրումային հիմնադրամ մը կրնայ համաշխարհային հայութեան ներդրումները ուղղել Հալէպի, Պէյրութի եւ այլ վտանգուած կեդրոններու վերակառուցման: Այս բոլորը ՀՅԴ-ն կը դիրքաւորեն ոչ թէ իբրեւ անցեալի պաշտպան, այլ` իբրեւ ապագայի ճարտարապետ:

Հայաստանի Դերը` հակադրութենէն Դէպի Պատասխանատուութիւն

Հայաստանի նոր քաղաքական գիծը` Թուրքիոյ եւ Ազրպէյճանի հետ կարգաւորման ուղղութեամբ, խորացուցած է սփիւռք-հայրենիք անվստահութեան ճեղքը: Սփիւռքի մեծ մասը այդ գործընթացը կը դիտէ իբրեւ պատմական արդարութեան ուրացում, մինչդեռ Հայաստանի իշխանութիւնները զայն կը ներկայացնեն իբրեւ իրապաշտ քայլ` կայունութեան եւ գոյատեւման համար:

Այս հակադրութիւնը կրնայ խոչընդոտել Միջին Արեւելքի հայկական համայնքներու պաշտպանութիւնը: Սակայն ճգնաժամը նաեւ կարելիութիւն մը կը ստեղծէ: Հոս կը ծագի հետեւեալ հարցումը. ի՞նչ միջոցներ կրնան ապահովել համակարգուած գործակցութիւն Հայաստանի, սփիւռքի եւ միջազգային դաշնակիցներու միջեւ` Միջին Արեւելքի վտանգուած հայկական կեդրոններու պաշտպանութեան համար:

Հայաստանի եւ սփիւռքի յարաբերութիւնները պէտք է վերաձեւաւորուին ոչ թէ զգացական կամ գաղափարական հենքով, այլ` ռազմավարական իրապաշտութեամբ: Հայաստանը պէտք է ընդունի, որ սփիւռքեան համայնքները կը դիմագրաւեն անմիջական սպառնալիքներ, եւ իրենց պաշտպանութիւնը անբաժանելի է համահայկական պատասխանատուութենէն:

Արդիւնաւէտ մօտեցումը կը պահանջէ, որ Հայաստանը միջազգային հարթակներու (ՄԱԿ, UNESCO) վրայ յաճախ բարձրացնէ փոքրամասնութիւններու պաշտպանութեան հարցերը` անոնց տալով մշակութային եւ մարդկային իրաւունքներու բնոյթ:

Եզրակացութիւն` Դիմացկունութեան Նոր Հիմնադրամ

Միջին Արեւելքի հայկական համայնքներու ճակատագիրը չի կրնար այլեւս կախեալ մնալ պատմական յիշողութենէն: Անիկա կը պահանջէ` յստակ ռազմավարութիւն, կառոյցներու վերակազմաւորում եւ համահայկական հասունութիւն: ՀՅԴ-ն իր պատմական օրինականութեամբ եւ կազմակերպչական կարողութիւններով ունի բացառիկ դիրք` առաջնորդելու այս վերակերտումը:

Հայաստանը, իր կարգաւորուող արտաքին յարաբերութիւններով, պէտք է գործէ ոչ միայն իբրեւ պետութիւն, այլ նաեւ` իբրեւ համահայկական պատասխանատուութիւն կրող ուժ: Իսկ սփիւռքը պէտք է վերածուի քաղաքացիական կազմակերպուածութեան, որ կը միացնէ բազմազան փորձառութիւններ եւ կարողութիւններ:

Այս պահը ճգնաժամային է, բայց նաեւ` հնարաւորութիւն: Եթէ հայկական քաղաքական եւ համայնքային ուժերը համադրեն իրենց կարողութիւնները, վերանային գործելաոճը եւ գործեն համերաշխ, ապա հայկական ներկայութիւնը Միջին Արեւելքի մէջ կրնայ ոչ միայն գոյատեւել, այլ դառնալ նոր տեսլականի օրինակ` հիմնուած ճկունութեան, համագործակցութեան եւ ռազմավարական իմաստութեան վրայ:

Հայկական կեանքը այս տարածաշրջանին մէջ արժանի է ոչ միայն յիշուելու, այլ` պաշտպանուելու, վերակերտուելու եւ շարունակուելու: Ժամանակը չէ սպասելու: Ժամանակը գործելու է:

ՎԵՐԱ ԵԱԳՈՒՊԵԱՆ
Ազդակ

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company