ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • Հոդվածներ

Սփիւռքի որեւէ գաղութ չի կրնար հայկականօրէն կայանալ առանց Հայաստանի հետ ներդաշնակման

15 Հոկտեմբեր 2025

Թարգմանչաց Տօնին Առիթով

Յիսնամեակ մը առաջ, դպրոցական վերամուտը կը զուգադիպէր Թարգմանչաց տօնին: Այդ առիթով տօնախմբութիւններ տեղի կ՛ունենային, կը պանծացուէին հայկական կրթութիւնը, հայ գիրն ու գրականութիւնը, հայ մշակոյթը: Չեմ կրնար պնդել, որ ոչինչ գրուեցաւ ու ոչինչ ըսուեցաւ, սակայն գրուածին ու ըսուածին տարողութիւնը զգալիօրէն կը զիջէր ոչ հեռաւոր անցեալին կատարուածին:

Դպրոցական վերամուտը եւս անցաւ գրեթէ անշշուկ: Ի՞նչ պատկեր կը պարզեն Լիբանանի մեր դպրոցները այսօր: Պատերազմի թոհուբոհին եւ անապահովութեան պայմաններուն մէջ մեր նախակրթարաններէն շատեր երկրորդական վարժարաններ դարձան, իսկ պատերազմի աւարտին յաջորդող տարիներուն մէկը միւսին ետեւէն փակուեցան: Երբ անապահովութիւն կար, հայ մարդը փնտռեց իր հարազատ տունը եւ իր զաւակները առաջնորդեց հայկական դպրոց: Անապահովութեան նոյնիսկ մասնակի վերացումին հետ` նոյն հայ մարդը կա՛մ գաղթեց օտար երկիր, կա՛մ իր զաւակները արձանագրեց օտար դպրոց: Դպրոցներու համախմբումները չունեցան ակնկալուած արդիւնքը. աշակերտութեան թիւը նուազեցաւ եւ կը շարունակէ նուազիլ: Խօսքը չի վերաբերիր յաջող զարգացում ունեցող քանի մը դպրոցներուն, այլ ընդհանուր թիւին:

Ծնողները արդարացիօրէն դպրոցներէն կ՛ակնկալեն ուսումնական ծրագիրներու լաւ իրագործում եւ յաջողութիւն պետական քննութիւններուն: Նախորդ տարեշրջանի աւարտի քննութիւններուն մեր դպրոցները արձանագրած են աննախընթաց յաջող արդիւնքներ: Ի՞նչ է հայ դպրոցին թերութիւնը երիտասարդ ծնողներու աչքին: Պարզ չէ՞, որ այդ թերութիւնը հայեցի կրթութիւնն է, աշակերտին առնչութիւնը հայ լեզուին, հայ գրականութեան, հայ արուեստին, Հայաստանին ու Արցախին:

Հայկականութեան առնչուած հարցերէն հեռացումը աներկբայ է. ականջ դրէք հայերէն լեզուով որեւէ խօսակցութեան եւ պիտի նշմարէք շարահիւսական ու քերականական սխալներու շարան մը: Հայերէն խօսակցական լեզուն աղճատուած է եւ հետզհետէ վերածուելու վրայ է ընթացիկ գործերու կամ խոհանոցային լեզուի մը: Անշուշտ լիբանանեան երկար պատերազմը եւ անոր աւարտէն ետք շարունակուող անկանոնութիւնները պատճառեցին զգալի նահանջ մը, սակայն զարմանալին ու անընդունելին կատարուածը սրբագրելու նուազագոյն ճիգի բացակայութիւնն է: Անկախաբար լեզուէն, հայոց պատմութեան, Հայաստանի, Արցախի, հայկական սփիւռքի, հայ մշակոյթի մասին անտեղեակութիւնը համատարած է: Հայ մարդը ո՛չ կը լսէ, ո՛չ կը կարդայ: Երբ ձեռնարկներէն իր բացակայութեան անդրադառնանք, չէի գիտեր կ՛ըսէ, չեմ իմացած…

Այս կացութիւնը ահազանգիչ դարձած է այլեւս եւ կը պահանջէ ուժերու լարումով համակարգուած ու լուրջ աշխատանք: Լիբանանահայ գաղութին ապամշակոյթացումը պէտք է դադրի: Զայն դարմանելու միջոցները կը պահանջեն ստեղծուած վիճակի սթափ ու համակողմանի քննարկում, հեռու դատապարտումներէ եւ քննադատութիւններէ: Պատճառներու որոնումին պէտք է յաջորդէ սրբագրութեան միջոցներու քննութիւն եւ աշխատանքային դերերու բաշխում:

Սփիւռքի որեւէ գաղութ չի կրնար հայկականօրէն կայանալ առանց Հայաստանի հետ ներդաշնակման: Դժբախտաբար, Հայաստանէն փոխանցուած ազգային պատգամը չ՛օժանդակեր հայեցի մթնոլորտի յառաջացման: Աւագ դպրոցի (երկրորդական բաժին) ստեղծումը, որ ուսումն ու կրթութիւնը պիտի հաւասարեցնէր եւրոպական չափանիշներուն, յաջողութիւն չգտաւ: Ուսումնական մակարդակը նահանջեց, իսկ դպրոցական ծրագիրներու փոփոխութիւնները պատճառեցին զգալի նահանջ հայ լեզուի, գրականութեան, մանաւանդ հայոց պատմութեան դասաւանդութեան մէջ: Ազգային երեւոյթներու մերժումը, իրական կոչուած Հայաստանի մը գոյառումը աշակերտութիւնն ու երիտասարդութիւնը տակաւ կը հեռացնեն ազգը կազմաւորող էական ազդակներու ծանօթութենէն: Ապազգային այս կրթական քաղաքականութիւնը իր արձագանգը կը գտնէ սփիւռքի մէջ, զոր նոր կառոյցներով ձեւաւորելու աշխատանք կը տանին Հայաստանի իշխանութիւնները: Սփիւռքը եւս իրենց քաղաքական սայլին կցելու այս փորձը դժուարութեամբ եւ բազում զոհողութիւններով ստեղծուած սփիւռքեան կառոյցները ջլատելու կը ծառայէ: Ու հայ դպրոցը` ամէնէն առաջ: Պարզորոշ է, որ հոն, ուր չենք կրցած դպրոցական ցանց ստեղծել, չենք կրցած նաեւ կենսունակ ու առողջ գաղութ ստեղծել, լեզուն պահպանել, մշակոյթ ունենալ:

Վերադառնալով Թարգմանչաց տօնին, հաստատենք, որ հայ գիրերու գիւտով, իրենց կատարած թարգմանութիւններով եւ ստեղծած գրականութեամբ Մաշտոց, Սահակ կաթողիկոս եւ անոնց աշակերտներու հոյլը նպատակ ունէին, Աստուածաշունչի քարոզչութեան հետ, հայոց լեզուն զարգացնել եւ հայ ինքնութիւնը իմաստաւորել:

Վերադառնանք ակունքներուն:

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ

Ազդակ

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company