ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • Հայաստան
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • ՀՅԴ Հայաստան
  • Հարցազրոյցներ

«Տնտեսական հեղափոխություն» կոչվածն իրականում պոպուլիզմ էր և այդպես էլ իրականություն չդարձավ

26 Նոյեմբեր 2020 Հայկական դրամի արժեզրկումն ու դոլարի վերելքը շարունակում է: Նոյեմբերի 24-ին արդեն դոլարի առքը կազմում էր շուրջ 508 դրամ, վաճառքը՝ շուրջ 520 դրամ՝ ըստ Rate.am-ի: Այսպիսով, նոյեմբերի 22-ի համեմատ՝ դոլարի առքի տատանումը կազմել է +3․83 դրամ, վաճառքը՝ +4․83 դրամ։

Այսօր դոլարի գինը փոքր-ինչ նվազել է․ առքը կազմում է շուրջ 506, վաճառքը՝ շուրջ 515 դրամ:

Դոլարի թանկացումն ու դրամի արժեզրկումը սկսվեց Լեռնային Ղարաբաղում պատերազմական գործողություններին ու Հայաստանում ռազմական դրություն հայտարարելուն զուգահեռ: Պատերազմի հետևանքով ստեղծված անկայուն իրավիճակը հանգեցրեց դոլարի պահանջարկի ավելացման ու դրամի արժեզրկման: Եթե սեպտեմբերի 25-ին դոլարն արժեր շուրջ 485 դրամ, ապա սեպտեմբերի 29-ին հասավ 488 դրամի: Նոյեմբերի 10-ի դրությամբ, դոլարի արժեքը 494 դրամ էր, որից հետո դոլարի վերելքն էլ ավելի մեծ թափ առավ՝ հասնելով շուրջ 520 դրամի:

Ինչո՞վ են պայմանավորված արտարժույթի շուկայում նման տատանումները, ի՞նչ հնարավոր հետևանքների կարող ենք բախվել և որո՞նք են լուծումները ստեղծված իրավիճակում։

ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի ծրագրերի համակարգող, տնտեսագետ Թադևոս Ավետիսյանը, արտարժույթի շուկայում վերջին տատանումների պատճառով տնտեսական լուրջ խնդիրներ է տեսնում։ Նրա խոսքով՝ այն գործոնները, որոնք բերել են այս իրավիճակին, շարունակում են պահպանվել։

«Ցավոք, պետք է արձանագրենք, որ խորքային խնդիրներ մենք ունենք տնտեսության մեջ, հատկապես՝ արդեն իսկ արձանագրված ֆինանսական ոլորտում։ Այն գործոնները, որոնք բերել են այսօրվա իրավիճակին, ցավոք, պահպանվում են և գնալով ավելի լայն ազդեցություն են ունենում ու խորանում: Ինչի՞ հետևանք է սա՝ արժույթի արժեզրկումը։ Մակրոտնտեսական փոխազդեցությունների»,- ասաց տնտեսագետը։

Թադևոս Ավետիսյանի խոսքով՝ հիմնական գործոնը Քովիդ-19-ի դեմ պայքարի տապալումն էր․ «Մեր տնտեսությունը փաստացի հյուծվեց, և այդ հյուծումը գոնե չբերեց առողջապահական ոլորտում դրական արդյունքների։ Դրանից հետո արդեն պատերազմական վիճակը՝ 44 օր, և դրա հետևանքները, տնտեսական քաղաքականություն իրականացնողները և իշխանությունները, ըստ էության, չիրականացրեցին նվազագույն այն քայլերը, որոնք անհրաժեշտ էին այս մասշտաբի պատերազմական իրավիճակում։ Եվ առնվազն հանրությունը՝ մենք բոլորս տեղյակ չենք քայլերից, բայց հետևանքները տեսնում ենք, որովհետև չկան քայլեր։ Մյուս կողմից՝տնտեսական արդեն արձանագրված անկումը, մյուս գործոնը՝ հարկային մուտքերի կրճատոմը՝ 7-8 տոկոս, 20 տոկոս և ավելի օտարերկրյա տրանսֆերների, դրամական հոսքերի կրճատումն արձանագրված է, ներդրումների զուտ ներհոսքը, նախորդ տարվա համեմատ, արդեն շուրջ 70 մլն դոլարի չափով պակասել է։ 2019-ին էլ էինք այս ցուցանիշն արձանագրել՝ շուրջ 60 մլն դոլարի ներհոսքի կրճատում»։

Նրա խոսքով՝ անցած 2․5 տարիներին, ակներև է, ունեցանք ներդրումային միջավայրի և ռիսկերի էական աճ։

«Իրականությունն այն է, որ այդ «փռեմ ասֆալտինը», «ջարդեմ-փշրեմ»-ը նաև արտաքին ներդրողներին էր հասանելի։ Մանավանդ, որ վերջնարդյունքում պարզվեց՝ այդ բոլոր մեղադրանքները և բարձրաստիճան պաշտոնյաների՝ հայհոյանքի մակարդակի հասնող որակումներն իրականություն այդպես էլ չդարձան, պարզվեց, որ ներքաղաքական, շահադիտական նպատակներից էին ելնում»,- ընդգծեց նա։

Ըստ Ավետիսյանի՝ «տնտեսական հեղափոխություն» կոչվածն իրականում պոպուլիզմ էր և այդպես էլ իրականություն չդարձավ։

«Հիմա մենք ունենք խնդրահարույց մի շարք գործոններ և մարտահրավերներ։ Եվ եթե այսպիսի տեմպերով շարունակենք, դրանք հետևանքներ են ունենալու և, եթե այս տեմպերով շարունակենք, 1-2 շաբաթ հետո ականատես կլինենք արդեն դրամի շուրջ 20-25 տոկոս արժեզրկման՝ մինչև պատերազմական իրավիճակի հետ համեմատած։ Սա կարող է հանգեցնել արժութային շուկայում կորուստների։ Դա բերելու է նաև խորը սոցիալական խնդիրների։ Մենք արժութային շուկայում կմտնենք խորը անկայնության փուլ։ Սա էական ռիսկ է արդեն՝ և՛ ներդրումների, և՛ արտաքին առևտրի տեսանկյունից: Գնաճն այլևսս չի լինի զսպել»,- նշեց տնտեսագետը:

Անդրադառնալով Կենտրոնական բանկի տարածած հաղորդագրությանը՝ Թադևոս Ավետիսյանը կարծիք հայտնեց, որ հազիվ թե ԿԲ-ի ձեռքում եղած գործիքները երկարաժամկետ արդյունք կտան:

«Իրականում 2 գործիք կա ԿԲ-ի ձեռքում։ Նախ՝ ինտերվենցիաները, որ վաճառեն արժույթը: Այս մասով ես թերահավատ եմ, որովհետև իրականում հենց պատերազմական օրերին ակնհայտ էր, որ իրականացվում են ինտերվենցիաներ նաև այս ընթացքում, և դա անում են պետական ռեզերվներից։ Բայց դրանք անահմանափակ չեն։ Դա պետական ծախս է ենթադրում, իրականում շուկայական գնից էժան պետք է վաճառեն արտարժույթը: Այդ ռեզերվերները ոչ միայն սահմանափակ են այդ իմաստով, այլև այդ գործիքը չես կարող երկար աշխատեցնել։ Սա հասկանում են նաև շուկայի խաղացողները, և դրա էֆեկտն ավելի երկար հիմքի վրա թուլանում է։ Ինտերվենցիաները կարճաժամկետ էֆեկտ կարող են տալ, եթե ճիշտ հաշվարկված են և ճիշտ ժամանակին են իրականացվում։ Մենք այդ ժամանակն արդեն բաց ենք թողել, իսկ խնդիրը չի լուծվել»,- արձանագրեց նա։

Երկրորդը, ըստ նրա, ԿԲ-ի կողմից սահմանվող վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքն է․ «Բայց այսպիսի բարդ տնտեսական իրավիճակում, երբ ներդրումների ակնհայտ դուրսմղում ունենք, այսինքն՝ կապիտալը, ըստ էության, ավելի շատ գնում է մեր երկրից, իսկ ներդրումային միջավայրը բարձր ռիսկերով է բոլոր ուղղություններով, այդ թվում՝ քաղաքական, աշխարհաքաղաքական, պատերազմ, ձախողված կառավարում… Այսպիսի իրավիճակում վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքի բարձրացումը ևս սահմանափակում է տնտեսությունը, ներդրումային և ֆինանսական հասանելիությունը, որը բացասական հետևանք կթողնի տնտեսական աճի տեսանկյունից։ Այնպիսի վիճակում ենք, որ այս գործիքն էլ մեծ հաշվով կիրառելի չէ»։

Անդրադառնալով լուծումներին՝ Թադևոս Ավետիսյանն ընդգծեց, որ համակարգային լուծումներ են պետք, որի հիմքում պետք է լինի միասնականությունը:

«Համակարգային, արմատական փոփոխություններ են անհրաժեշտ, ինչին ունակ չէ գործող իշխանությունը։ Իրականում ավելի խորանալու է վիճակը, մանավանդ հիմա՝ դիմացը ձմեռ է, ծախսերն ավելանում են, նաև ներդրումների այսպիսի վիճակը բերելու է տնտեսական ակտիվության հետագա նվազման։ Սրանք միայն տերմիններ և թվեր չեն, սրանք մարդկանց համար աշխատատեղեր, բյուջեի համար եկամուտներ են, բիզնեսի համար շահույթ, և այս պարագայում վրա են հասնում նաև հոգեբանական գործոնը, մարդկանց սպասումները։ Արդեն կան թանկացումներ, դրանք կարող են շարունակվել։ Եվ հենց առաջին անհրաժեշտության ապրանքները, որոնց մի մասը ներկրվում է կամ ունի ներկրման բաղադրիչ, այս պարագայում մենք գրեթե բոլոր կողմերից հավաքական բացասական ազդակներ ունենք։ Օրինակ՝ եթե այսպես շարունակվի, քաղաքացիները, որոնք ունեն դրամով ավանդներ, մաքսիմում ձգտելու են ազատվել դրանցից և փոխարինել արտարժույթով։ Սա լրացուցիչ բացասական ազդեցություն է, որը մուլտիպլիկատիվ էֆեկտով կմեծացնի արժեզրկման այս պրոցեսը։ Կան, իհարկե, լուծումներ։ Լուծումը միանշանակ միասնականության մեջ է՝ և՛ բիզնեսը, և հանրությունը, և՛ պետությունը, նաև՝ Սփյուռքը պետք է իրենց ողջ ջանքերը գեներացնեն։ Ճիշտ նպատակադրմամբ միայն հնարավոր կլինի այս վիճակից դուրս գալ»,- եզրափակեց տնտեսագետը։

Անժելա Պողոսյան
factor.am

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company