ՀՅԴ
Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն պաշտոնական կայք arfd.am
Skip to content
ՀՅԴ

ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ

ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԿԱՅՔ

  • ՄԵՐ ՄԱՍԻՆ
    • Պատմություն
      • Պատմական ակնարկ
      • Կարևոր իրադարձություններ
      • գործիչներ
    • Ծրագիր
    • Կանոնագիր
    • Ընդհանուր ժողովներ
    • Կազմակերպական կառույց
      • ՀՅԴ Բյուրո
      • Հայաստան
        • Գերագույն մարմին
        • Տարածքային կառույցներ
        • ԱԺ խմբակցություն
        • ՀՅԴ-ն գործադիրում
      • Արցախ
      • Կազմակերպական շրջաններ
      • Երիտասարդական/ուսանողական
    • Հիմնարկներ և գրասենյակներ
    • Ուղեկից միություններ
    • Միջազգային համագործակցություն
  • ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
    • Լրահոս
    • Հայտարարություններ
    • Հոդվածներ
  • ՄԱՄՈՒԼ
    • «Դրօշակ» պաշտոնաթերթ
    • Լրատվամիջոցներ
  • ՇՏԵՄԱՐԱՆ
    • Գրադարան
    • Տեսադարան
    • Ձայնադարան
    • Լուսանկարներ
    • Թանգարան
    • Արխիվ
  • ՀԵՏԱԴԱՐՁ ԿԱՊ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
    • Դաս
    • Նոր
  1. ԳԼԽԱՎՈՐ ԷՋ
  2. ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  • ՀՅԴ Հայաստան
  • Հարցազրույցներ

Հայկական կողմն արդեն երկու տարի է անօգուտ բանակցում է գազի գնի շուրջ

01 Հունիս 2020 Factor.am-ի հարցազրույցը ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի պատասխանատու, տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանի հետ

– Պարո՛ն Պարսյան, ՀԾԿՀ-ն այսօր Հայաստանում գազի սակագնի հետ կապված սեփական հաշվարկներն է ներկայացրել։ Հանձնաժողովն առաջարկել է բնակիչ-բաժանորդների համար գազի սակագինը նույնը թողնել։ Ձեր կարծիքով՝ «Գազպրոմ Արմենիա»-ն ինչպե՞ս կարձագանքի, կհաջողվի՞ համաձայնության հասնել։

– ՀԾԿՀ-ն, օգտվելով օրենքով սահմանված իր լիազորությունից, իր տարբերակն է ներկայացրել։ Ակնհայտ է, որ բավական մեծ տարբերություն կա ՀԾԿՀ-ի և «Գազպրոմ»-ի տարբերակների միջև։ Սա, իմ կարծիքով, պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ ՀԾԿՀ-ն նախատեսում է կամ Կառավարությանն ինչ-որ ձևով առաջարկել է, այնուամենայնիվ, որոշակի սուբսիդավորման մեխանիզմներ նախատեսել գազամատակարարման համակարգի համար, ֆինանսական այլ աղբյուրներ գտնել, կամ «Գազպրոմ Արմենիա»-ն կապիտալ ծախսերը չի իրականացնի։ Երբ գազի սակագինն ինչ-որ տեղից պակասում է, ինչ-որ բանի հաշվին է դա տեղի ունենում։ Դիցուք, 2020-2022 թվականների ընթացքում «Գազպրոմ»-ը պետք է 62 մլրդ դրամի ներդրում կատարեր, նաև դրա համար էր պետք, որպեսզի գազի սակագինը բարձրանար, հիմա, ըստ իս, այդ ներդրումային ծրագիրը չի իրականացվի, քանի որ ՀԾԿՀ-ի կողմից ներկայացված այս հաշվարկի համաձայն՝ դա ուղղակի հնարավոր չի լինի։ Երկրորդ՝ 2019 թվականի հունվարի 1-ից 10%-ով սահմանին բարձրացավ գազի գինը, որը չի փոխհատուցվել գործող սակագնի շրջանակում, և ՀԾԿՀ-ն նաև դրան պետք է անդրադառնա։ Կարող է ստացվել այնպես, որ գազի գինը չբարձրանա կամ քիչ բարձրանա՝ ի հաշիվ գազամատակարարման համակարգի կայունության և անվտանգության։ Եթե «Գազպրոմ Արմենիա» ընկերությունը ժամանակին և ամբողջությամբ չիրականացնի իր կապիտալ ծախսերի ծրագրերը, մեր համակարգը կդրվի ավելի մեծ ռիսկի տակ, քան ներկայում կա։

– Որոշակի բարձրացում, ըստ ներկայացված հաշվարկների, կարող է լինել գյուղատնտեսության ոլորտում գործունեություն իրականացնողների համար՝ ջերմոցային տնտեսություններ, պահածոների, խմիչքի, կաթնամթերքի արտադրությամբ զբաղվողներ։ Բայց այս պարագայում էլ Հանձնաժողովը հիմնավորված է համարում գինը բարձրացնել 212 դոլարից 224 դոլարի՝ 1000 խ/մ-ի դիմաց, մինչդեռ «Գազպրոմ Արմենիա»-ն առաջարկում էր թանկացնել մինչև 283 դոլար։ Հիմնավորումներին եթե ծանոթ եք, որքանո՞վ կարող են դրանք ընդունելի լինել գազամատակարար ընկերության համար։

– Գազամատակարար ընկերությունը, կարծում եմ, չի կարողանա առաջարկվող սակագնով իր ամբողջ ծախսերը փոխհատուցել և ստանձնած պարտավորությունները իրականացնել։ Բնականաբար, «Գազպրոմ Արմենիա» ընկերությունն իր հերթին դնելու է որոշակի պահանջներ, այսինքն՝ եթե դուք համապատասխան սակագինը չեք սահմանում, ուրեմն ես այս-այս պարտավորություններից հրաժարվում եմ։ Դրա արդյունքում մեր գազամատակարարման համակարգն է տուժելու։ Սա է ամենամեծ խնդիրը։ Բացի այդ՝ «Գազպրոմ Արմենիա» ընկերությունը կարող է նաև Վարչական դատարան դիմել և բողոքարկել ՀԾԿՀ-ի որոշումը՝ սակագնի վերանայման հայտի մասով։ Շատ կարևոր եմ համարում նաև հիշեցնել գազամատակարարման համակարգում սակագնի հաշվարկման մեթոդաբանության էությունը, այն է՝ անհրաժեշտ հասույթի ապահովման սկզբունքը։ Այսինքն՝ սակագինը պետք է այնքան լինի, որպեսզի գազամատակարարման համակարգը կարողանա իր բոլոր ծախսերը իրականացնել, դրան գումարած՝ նաև ունենա 9%-ի չափով շահութաբերություն։ Սա է հիմնական մեխանիզմը, իսկ «Գազպրոմ Արմենիա»-ն, կարծում եմ, ամեն ինչ կանի, որպեսզի իր այդ բոլոր հնարավորություններն ապահովի։ ՀԾԿՀ-ն էլ իր կողմից պետք է փորձի ապացուցել իր տարբերակի մրցունակությունը։

– Հնարավոր համարո՞ւմ եք, որ հայ-ռուսական բանակցությունների արդյունքում «Գազպրոմ»-ը զիջումների կգնա՝ հօգուտ հայկական կողմի։

– Հայկական կողմն արդեն երկու տարի է՝ շատ անօգուտ և անարդյունավետ բանակցում է գազի գնի շուրջ։ Բանակցության արդյունքում սահմանին գազի գինը բարձրացավ 10%-ով։ Կարծում եմ՝ ակնհայտ է, որ Կառավարությունը պետք է վերանայի քաղաքականությունը և այն անձին, ով կոնկրետ այս բանակցություններով զբաղվում է։ Չկա արդյունք, չկա որևէ առաջընթաց այս ուղղությամբ։ Գազի գնի պայմանագիրը կնքվում է երկու տարբերակով՝ բորսայական գնի կամ միջպետական համաձայնագրերի շրջանակում, որն ապահովում է որոշակի կայունություն կամ երկարաժամկետություն։ Հայկական կողմը, սակայն, միջպետական համաձայնագիրը մեկական տարով է արձանագրում, ինչն իր հերթին բերում է բավական մեծ ռիսկեր, տնտեսվարողները չեն կարողանում իրենց բիզնեսը կառուցել, հաշվարկել արագ փոփոխվող գազի սակագնի պայմաններում։

– Եթե նույնիսկ գյուղոլորտի տնտեսվարողների համար թանկացումը լինի ՀԾԿՀ-ի առաջարկած գնի սահմաններում, արդյո՞ք դա չի ազդի այդ ոլորտի արտադրանքի գների վրա։ Հնարավոր է՝ բնակիչները գազի համար ավելի թանկ չվճարեն, գոնե որոշակի ժամանակահատվածում՝ մինչև «Գազպրոմ»-ի հետ բանակցությունների վերջնական ավարտը, բայց արդեն ավելի բարձր վճարեն որոշակի ապրանքների համար։

– ՀԾԿՀ-ի կողմից առաջարկվող 5%-ի կամ մոտ 12 դոլարի բարձրացումը էական նշանակություն չի կարող ունենալ գյուղմթերքի ինքնարժեքի վրա։ Կարող է որոշակի բարձրացում տեղի ունենալ, բայց ոչ էական։ Կարծում եմ՝ ավելի մեծ ազդեցություն կարող է թողնել դոլարի փոխարժեքի աճը, որը հնարավոր է տարվա վերջում, քանի որ խոշոր սպառողների դեպքում գազի սակագինը որոշվում է ոչ թե դրամով, այլ դոլարով։ Եթե ամփոփեմ, կարող եմ ասել, որ 5%-ով բարձրացումը մեծ ազդեցություն չի թողնի այս տնտեսությունների վրա, այլ կփրկի այս տնտեսությունները, քանի որ հատկապես ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի պայմաններում, որը հետագայում զարգանալու է, այս տնտեսվարողներն ուղղակի կկորցնեն իրենց շուկաները ԵՏՄ շրջանակում, որովհետև միության մյուս երկրներում՝ Ռուսաստանում, Բելառուսում, Ղազախստանում գազի սակագինն անհամեմատ ցածր կլինի, և հայկական արտադրողների կողմից մատակարարվող ապրանքները կդառնան ավելի թանկ, նրանք շուկայից ուղղակի դուրս կմղվեն։ Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։

Թամարա Հակոբյան

FacebookTwitterOdnoklassnikiTelegramPrint
Լրահոս
Հանդիպում ԷՏԷՔ կուսակցութեան նորընտիր

ՀՅԴ Կիպրոսի Կոմիտէի պատուիրակութիւնը՝ բաղկացեալ Սիմոն Այնէճեանէն եւ Ռաֆֆի Մահտ

20 Նոյեմբեր 2026
Հարաւային Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախու

Հարաւային Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբը Նոյեմբեր 18-ին յարգանքի հանդիսութիւն

20 Նոյեմբեր 2026
Հայհոյանքը փաստի սով Է

Հայաստանի հանրապետութեան նոր Սահմանադրութեան ընդունման հարցը վերածուած է օրակա

20 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Առաջարկի Թաքուն Բաժինը Եւ Ժողո

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետը թէ՛ Ազգային ժողովի եւ թէ՛ կառավարութեան նիս

20 Նոյեմբեր 2026
Նիւ Եորքի Հայութեան Միջամտութեամբ Վար

Նոյեմբեր 8ին, Մենհեթընի «Պոլինկ Կրին» զբօսայգիին մէջ՝ Ատրպէյճանի «Յաղթանակի օր

19 Նոյեմբեր 2026
Պրիւքսէլի երկար ու դժուարին ուղին

Եւրոմիութեան Հայաստանի անդամակցութիւնն ու մերձեցումը՝ նոյնիս՛կ ոլորապտոյտ եւ փ

19 Նոյեմբեր 2026
Դու պիտի գնաս, որ Հայաստանը մնա

ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իշխան

19 Նոյեմբեր 2026
Պիլալ Էրտողանի Լիբանան Այցելութեան Վեր

ՀՅԴ Լիբանանի Հայ դատի մարմինը Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի որդիին` Պի

18 Նոյեմբեր 2026
Բագրատունի Ընդունեց Երկխօսութեան Ազգայ

ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Միջին Արեւելքի պատասխանատու եւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի

18 Նոյեմբեր 2026
Հայաստանի թշնամիները երբեք գոհ չեն լին

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սխալմամբ կարծում է, թե Ադրբեջանին և Թուրքիային շարուն

17 Նոյեմբեր 2026
Երեք տարի անց արցախյան հակամարտություն

Հայ դատի կենտրոնական խորհուրդն այսօր հրապարակել է իր «UNRESOLVED: The Conflict

17 Նոյեմբեր 2026
Այսօրվա լսումները պետք է դառնան ոչ թե

ՀՅԴ Բյուրոյի անդամ, ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ Մարդու իրավունքն

16 Նոյեմբեր 2026
ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցությունը հրավիր

ՀՀ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության նախաձեռնությամբ նոյեմբերի 16-ին կազմակերպվել էին

16 Նոյեմբեր 2026
Նիդերլանդների ՀՅԴ կառույցի հայտարարութ

2026 թվականի նոյեմբերի 5-ից 8-ը, Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունը բռնազա

16 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Հայաստանը ՀԱՊԿ-ի խաչմերուկում

Մոսկւայում նոյեմբերի 11-ին կայացած Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

16 Նոյեմբեր 2026
Հաստատվել է «Հրայր Մարուխյան» հիմնադրա

Առաջադիմական հետազոտությունների եվրոպական հիմնադրամի (Foundation for European

14 Նոյեմբեր 2026
Ցեղասպանութիւնը ուրացողները եւ չՍփիւռք

Շուշիի մէջ Ալիեւ-Էրտողան տանդեմը կը տօնէ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի յաղթանակը

14 Նոյեմբեր 2026
Արեւմտեան Գանատայի Հայ Դատի յանձնախում

ՎԱՆԳՈՒՎԸՐ.- Գանատայի Հայ Դատի յանձնախումբի Արեւմտեան շրջանի ներկայացուցիչներ Յ

13 Նոյեմբեր 2026
Խօսողին Լսող Է Պէտք

Մոսկուայի մէջ տեղի ունեցաւ ՀԱՊԿ-ի (Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագրի կազմակեր

13 Նոյեմբեր 2026
Ակնարկ. Իրանեան Ուղերձներ` Սպառնական-Գ

Իրանի հոգեւոր պետի խորհրդականին եւ փոխնախագահին` Հայաստանի ուղղութեամբ կատարած

13 Նոյեմբեր 2026
Բոլոր Նյութերը
Հետեվեք մեզ
Facebook
Twitter
YouTube
Instagram
Ստացեք մեր լուրերը էլ.փոստով
Loading
ՀԱՅ ՅԵՂԱՓՈԽԱԿԱՆ ԴԱՇՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ Հասցե՝ ՀՀ, ք. Երևան, Մհեր Մկրտչյան 12/1 Հեռախոս՝ (+374) 10 52 17 65, (+374) 10 52 18 74 Էլ. փոստ՝ [email protected]
© ARF Dashnaktsutyun- ARMENIAN REVOLUTIONARY FEDERATION Website by Web Development Company