Սակայն նպատակահարմար եմ գտնում կատարելու մի քանի դիտարկումներ:

Եվ այսպես`

Հարցի ակտուալությունը.

Որքանով է այն այսօր ակտուալ և քննարկելի նյութ: Այստեղ կարելի է հետևյալ մոտեցումները ցուցաբերել. իսկ երբ՞ քննարկել այն, ինչու՞ ոչ այսօր, ինչու՞ չօգտագործել ներկա քաղաքական պահը մեր որդեգրած նպատակները իրագործելու համար: Ահա այստեղ խիստ կարևորվում են այն իրավական և քաղաքական այն բաղադրիչները, որոնք իր մեջ պարունակում է այս նախագիծը, ինչպես նաև այն հիմնավորումները, որոնք ներկայացված են օրինագծին կից, և որոնք ի հայտ են եկել քննարկումների ընթացքում:

Հարցի ամբողջական պատկերը ստանալու համար պետք է կատարել ևս մեկ հաստատում, ինչպիսի՞ ընթացք է ունեցել այս օրինագծի ամբողջականացումը և ԱԺ ներկայացնելը, և ինչ նպատակ է այն հետապնդում: Իմ ընկալմամբ ու գնահատմամբ, այն եղել է բացառապես քաղաքական գործընթաց՝ իրավական հիմնավորումների քողի տակ, ասել է թե իրավական այս նախաձեռնությունը ունի քաղաքական հստակ նպատակ:
Ես կարող եմ բազմաթիվ օրինակներ բերել տարբեր հարցազրույցներից, հանդիպումներից, նախաձեռնող խմբի ներկայացուցիչների ստորագրահավաքի ժամանակ հնչեցրած բացատրություններից. Օրինակ

«անհրաժեշտ է կատարել իշխանափոխություն, գործող իշխանություններին ուղարկել տուն, Հայաստանի հետ վերջնական միավորվել և միացման գաղափարին ու գործընթացին վերջակետ դնել, ուժեղացնել մեր անվտանգության համակարգը» և այլն: Այս կարգի մեկնաբանություններ են հիմնականում հրամցրել մեր քաղաքացիներին ովքեր կարծես թե համոզմունքով են իրենց ստորագրությունները դրել առաջարկների փաթեթի տակ:

Այս ամենի տակ կան մի շարք մտահոգություններ ու վտանգներ որոնց մասին փորձեմ իմ տեսակետները ներկայացնել:

Նախ պիտի արձագանքենք, որ այս գործընթացը միակողմանի էր, նախաձեռնող խմբի ներկայացուցիչների կողմից որևէ քննարկումներ չեն եղել ՀՀ-ի որևէ պատկան մարմինների՝ օրենսդիր, գործադիր, դատաիրավական և քաղաքական դաշտի ներկայացուցիչների, հետ Չպետք է մոռանալ, որ հարցը վերաբերվում է ՀՀ-ում ընտրական իրավունքով օժտված քաղաքացիներին:

Ըստ իս գործընթացը ամբողջապես ստվերի տակ է առնում 1991 թ. սեպտեմբերի 2-ի ԼՂՀ հռչակագրի և 1991 թ. դեկտեմբերի 10-ի համաժողովրդական հանրաքվեի արդյունքներով մեր որդեգրած քաղաքական կուրսը, ասել է թե հարցականի տակ է առնվում վերջին 28 տարիների անցած մեր քաղաքական ճանապարհը, լուրջ հարված հասցնում մեր սուբյեկտայնությանը: Կասկածներ չառաջացնելու համար մեկ անգամ ևս հստակեցնեմ, որ մենք հավատարիմ ենք մեր ռազմավարական սկզբունքներին ու նպատակներին, որ որդեգրել ենք 1988 թ-ին՝ Արցախի վերամիավորմանը Մայր Հայաստանին, իսկ 1991 թ-ի որդեգրած գիծը այդ ռազմավարական նպատակին հասնելու մարտավարությունն է:

Ընտրելու և ընտրվելու իրավունքի մասին, ինչպես կարող ենք մենք ընտրվելու իրավունք տալ որևէ մեկին, առանց ընտրելու իրավունքի: Հարցի առնչությամբ բավականին ծավալուն մեկնաբանություն է տրաված ՀՀ Ազգային ժոպպpղովի պատվերով մի խումբ իրավագետների հիմնավորումների մեջ, որով փաստում են, որ «առանց ակտիվ ընտրական իրավունք ունենալու, անձը չի կարող օժտվել պասիվ ընտրական իրավունքով»:

Մենք հետաքրքիր և արդյունավետ քննարկումներ ենք ունեցել ԱԺ Պետաիրավական մշտական հանձնաժողովի հրավիրած նիստում: Պիտի ասեմ, որ նախաձեռնող խմբի ներկայացուցիչների հիմնավորումներն ու պատասխանները բավավար հիմքեր չունեին և համոզիչ չէին: Անշուշտ դա արտացոլվել է նաև հանձնաժողովի տված եզրակացությամբ:

Մեկ կարևոր կետ ևս`օրինագիծը ԱԺ-ում շրջանառության մեջ դնելուց հետո ես իմ պարտքն եմ համարել կատարելու շրջայցեր ինձ մանդատ տված թիվ 7՝ ընտրատարածքում հանդիպելու իմ ընտրողների հետ: Գրեթե եղել եմ բոլոր համայնքներում: Անկեղծ ասեմ, հետաքրքիր և անկաշկանդ մթնոլորտի հանդիպումներ էին, որին ներկա էին նաև ստորագրահավաքի մասնակիցներ: Ելույթիս սկզբնական մասում ներկայացված հիմնավորումների և տեսակետների մի մասը հենց ձևավորվել են այդ հանդիպումներից: Ես խոստացել եմ որոշ կարծիքների մասին բարձրաձայնել այս ամբիոնից, նրանց պատճառաբանությունները և ստորագրահավաքին մասնակցելու դրդապատճառները բացահայտելու: Ստորագրահավաքի մասնակիցների մի մասը, չթաքցնելով իրենց պահանջները. «Դժգոհում են իշխանություններից, սոցիալական հիմնախնդիրների լուծում չստանալուց, իրենց համայնքներում պետության կողմից նվազ ներդրումներ անելուց և այլն:

Իհարկե ես չկապակցելով բուն օրինագիծը այդ դժգոհություններին, տալով բացատրություններ ու մեկնաբանություններ, կարողացել եմ նաև կառուցողական մթնոլորտ ձևավորել և ստացել իմ ընտրողների մեծամասնության տեսակետը` դեմ քվեարկել օրինագծին: Այդ տեսակետը ինձ մոտ ավելի ամրապնդվեց երեկ Աարցախի Հանրային հեռուստատեսությամբ նախաձեռնող խմբի ներկայացուցչի հետ ունենցած բանավեճից հետո:

Եվ վերջում, Սահմանադրության և սահմանադրական փոփոխությունների մասին` մեկ անգամ ևս հիշեցնենք, որ ՀՅ Դաշնակցության Արցախի կառույցը ժամանակին դեմ էր ներկա Սահմանադրության նախագծին, իսկ Սահմանադրական փոփոխություններին կարող ենք անդրադառնալ միայն 2020 թ. համապետական ընտրություններից հետո:

Շնորհակալություն»:

aparaj.am